Toontje in Bel

Sint-Antoniusviering in Geel Bel

De jaarlijkse viering van Sint Antonius

De veiling van fijne vleeswaren tijdens Toontje in BelIeder jaar vindt in Bel de Sint Antoniusviering plaats, 'Toontje' in de volksmond. Als beschermer van het vee was Antonius vooral populair bij boerengemeenschappen op het platteland. Het landelijke dorp Bel vormt hierop geen uitzondering.

Toontje wordt er traditioneel gevierd op de zondag rond 17 januari. De viering is oud, maar kreeg in de jaren 1970 een nieuwe impuls door pastoor Wuyts.

Toontje in Bel bestaat uit volgende onderdelen:

  • Een Sint Antoniusviering in de kerk, met zegening van de varkenskoppen
  • Wijding van paarden, rijtuigen, huisdieren en ook motorfietsen
  • Optocht naar het kerkplein
  • Verkoop van varkenskoppen en andere vleeswaren per opbod... en nog steeds in Belgische Franken
  • De Toontjeswandeling
  • Boterhammen met Kempense kipkap

Een videoverslag van 2013

Historiek

De Heilige Antonius leefde in de 3de eeuw in Egypte. Op jonge leeftijd doet hij afstand van al zijn bezittingen en verkiest het leven als kluizenaar in de woestijn. Hij wordt er gekweld door demonen en verleidingen die hij van zich kan afslaan. Al tijdens zijn leven krijgt Antonius volgelingen. Na zijn dood wordt hij pas echt populair. Over gans Europa ontstaan vereringen. Antonius stierf op 17 januari 356. Op deze dag vinden we in heel Vlaanderen nog veel Antoniusvieringen, o.a. in Geel-Bel. Hij wordt aanroepen tegen besmettelijke ziekten en als beschermer van vee.

Antonius en zijn varken

In de 11de eeuw ontstaat in Frankrijk de lekenorde van de Sint-Antoniusbroeders, die zich toeleggen op de verpleging van zieken. Als vergoeding voor hun verpleging mogen de ordeleden als enigen hun varkens vrij laten rondlopen in de dorpen. Deze varkens dragen een belletje om hun nek om aan te geven dat zij van de verpleegorde zijn. Op de naamdag van Antonius worden de varkens geslacht en het vlees onder de armen verdeeld. Aan dit gebruik heeft Antonius zijn bekendste attirbuten te danken: het varken en de bel. Op de foto: niet de heilige Antonius, maar wel Staf Lenaerts (rechts) met een varkenskop.

Deze pagina delen op sociale media